Mga Tinig sa Takipsilim
Noong unang panahon, bago pa magbasa ang mga tao sa mga makinang na telepono, naupo sila sa labas habang lumulubog ang araw at pinanood ang damuhan. Kapag kumikislap ang mga alitaptap sa dilim, para silang mga lumulutang na bituin. Napansin ito ng mga tao noon pa man. Hindi lang nila pinanood ang mga kislap. Gumawa rin sila ng mga kanta tungkol dito.
Kung makikinig ka sa lumang musika mula sa iba't ibang panig ng mundo, maririnig mo ang maliliit na insekto sa mga titik nito. Sa Hapon, umaawit ang mga bata tungkol sa mainit na gabi ng tag-init kung kailan sumasayaw ang mga alitaptap malapit sa tubig. Sa Pilipinas, ang tawag sa insekto na ito ay alitaptap. Ang salitang iyon ay nakatira sa mga tula at kwento malapit sa mga ilog kung saan nagtitipon ang mga alitaptap sa mga puno. Ang mga kantang ito ay hindi lamang simpleng tugtog. Sila ay patunay kung paano nakasama ng mga tao ang mga insekto noon.
Mga Awit ng Tag-init
Madalas na kinukuha ng musika ang mga bagay na namimiss natin kapag wala na sila. Lumalabas ang mga alitaptap kapag umiinit ang panahon. Dahil hindi nagtatagal ang tag-init, naging simbolo ang mga alitaptap ng mabilis na paglipas ng panahon. Sa maraming katutubong kanta, ang kumikislap na insekto ay nagpapakita ng mabilis na sandali.
Isipin kung paano kumikislap ang alitaptap. Nangyayari ito sa loob ng isang iglap. Pagkatapos ay nawawala ang liwanag. Napansin ng mga makata ang ritmo na ito. Inihambing nila ang kislap ng salagubang sa isang alaala na biglang sisindi at mawawala. Kapag nakarinig ang isang bata ng oyayi tungkol sa kumikislap na insekto, tinutulungan sila ng musika na matulog habang ikinokonekta sila sa tahimik na mundo sa labas.
Sa kabilang dako ng dagat, itinatala ng mga tao ang kanilang nakikita ngayon sa mga mapa at talaan. Sa mga lugar tulad ng Hong Kong, nakikita ng mga tagamasid ang mga insekto tulad ng Stenocladius bicoloripes malapit sa Pok Fu Lam Road. Sa Brazil naman, itinatala nila ang Aspisoma lineatum sa mga lugar tulad ng Ipatinga. Kahit puno ng numero at petsa ang mga modernong talang ito, ang pakiramdam ng panonood sa kumikislap na insekto ay pareho pa rin noong nakaraang mga siglo.
Mga Kwentong naipasa sa Iba
Madalas gumamit ang mga kwento ng bata ng mga alitaptap para magturo tungkol sa pagiging maliit sa malaking mundo. Ang isang maliit na salagubang na may nagniningning na buntot ay makakahanap ng daan sa madilim na gubat. Dahil dito, isa siyang magaling na bida sa kwento. Kapag nagbasa ka tungkol sa isang alitaptap na hinahanap ang kanyang mga kaibigan, parang maliit na parol ang insekto na gumagabay sa mambabasa.
Sa ilang kwento, ang mga alitaptap ay mga mensahero. Sa iba naman, sila ay mga parol na ginagamit ng mga hayop sa gubat na gising pa pagkatapos lumubog ang araw. Tinutulungan ng mga kwentong ito ang mga bata na magmalasakit sa maliliit na nilalang. Kapag may alam kang kwento tungkol sa isang hayop, iba na ang pagtingin mo rito kapag nakita mo ito sa inyong bakuran.
Pakikinig sa Nakaraan at Kasalukuyan
Ngayon, hindi na natin kailangang umasa lamang sa mga lumang kanta para malaman kung saan nakatira ang mga alitaptap. Lumalabas ang mga tao dala ang mga flashlight at kwaderno. Tinitingnan nila ang mga parke at pampang ng ilog. Sa mga lugar tulad ng Ontario sa Canada, nakikita ng mga tao ang Winter Firefly kapag lumalamig ang panahon. Sa Pransiya, nakikita ng mga tagamasid ang Lampyris raymondi sa mga lugar tulad ng Valjouffrey. Sa tuwing may nagtatala ng nakita nila, nagdaragdag sila ng bagong pangungusap sa patuloy na kwento ng mga insekto na ito.
Kapag nakarinig ka ng kanta tungkol sa alitaptap, nakikinig ka sa isang usapan na nagsimula daan-daang taon na ang nakararaan. Umupo ang mga tao sa dilim, nanood ng lamig ng liwanag, at nakaramdam ng inspirasyon na gumawa ng musika. Sa pagprotekta sa madilim na kalangitan at pag-save sa mga basang tirahan kung saan nakatira ang mga suso at uod ng salagubang, tinitiyak natin na makakagawa pa rin ang mga susunod na henerasyon ng mga bagong kanta tungkol sa nagniningning na gabi.