Tumingin sa labas ng iyong bintana sa isang madilim na gabi ng Setyembre. Kung malayo ka sa mga ilaw ng lungsod, baka makakita ka ng banayad na kislap malapit sa damuhan. Sa Alitaptap, nag-ulat ang mga tagamasid ng mga alitaptap sa buong mundo kamakailan. May nakitang Common Eastern Firefly sa Douglas Court sa Richmond, Kentucky, at isang European Glow-worm na kumikislap nang mahina sa Helsinki, Finland. May nagtala rin ng California Glowworm sa Olympia, Washington, at isang Abscondita anceyi sa Tripura, India.
Lahat ng mga nilalang na ito ay may iisang mahalagang pangangailangan. Kailangan nila ang dilim.
Ang Lihim na Wika ng Liwanag
Ang mga alitaptap ay hindi lang basta kumikislap para sa kasiyahan. Ang kanilang mga ilaw ay parang lihim na code. Ang lalaking alitaptap ay kumikislap sa tiyak na paraan habang lumilipad siya sa damuhan. Ang babaeng nakaupo sa lupa ay nagaabang sa sarili niyang uri. Kapag nakita niya ang tamang kislap, kumikislap din siya pabalik. Ganito nila hinahanap ang isa't isa para sa susunod na henerasyon.
Ang wikang ito ay nakasalalay sa pagkakaiba ng liwanag at dilim. Isipin na bumubulong ka ng isang lihim sa isang tahimik na silid. Naririnig kaagad ng lahat. Ngayon, subukan mong ibulong ang parehong lihim sa tabi ng maingay na eroplano. Walang makakarinig.
Ganito rin ang epekto ng artipisyal na ilaw sa mga alitaptap. Kapag ang isang maliwanag na ilaw sa beranda o sa kalsada ay nakatutok sa bakuran, binabaha nito ang paligid ng sobrang liwanag. Tinatakpan ng sobrang liwanag na ito ang maliit na kislap ng alitaptap. Ang isang babaeng nakaupo sa damuhan ay maaaring hindi makita ang kislap ng lalaki dahil sobrang liwanag ng paligid.
Pagsukat ng Liwanag Tulad ng Isang Siyentipiko
Para maintindihan kung gaano kaliwanag ang ating mga bakuran, gumagamit ang mga siyentipiko ng salitang lumens. Ang lumen ay sukat ng dami ng liwanag na ibinibigay ng isang bumbilya. Ang lumang bumbilya ay maaaring magbigay ng walong daang lumens ng liwanag sa bawat direksyon. Napakaraming liwanag nito na kumakalat pilit sa mga puno kung saan nakatira ang mga kulisip.
Sa mahabang panahon, akala ng mga tao ang mas maraming ilaw sa labas ay nangangahulugang mas ligtas. Pero ang ligaw na ilaw ay kadalasang nagdudulot lamang ng silaw. Binubulag nito ang ating mga mata at sinisira ang gabi para sa mga hayop.
Ang suliraning ito ay nakaaapekto rin sa mga nagmamasid sa bituin. Hindi makita ng mga astronomo ang malalayong kalawakan kapag ang mga ilaw ng lungsod ay sumasalamin sa alikabok at hangin. Ang usok na ito ay humaharang sa kalangitan sa gabi para sa mga gustong tumingin sa mga bituin. Lumilikha rin ito ng nakalilitong mundo para sa mga kulisip na nabubuhay ayon sa natural na ikot ng buwan at mga bituin.
Ang Ginagawa ng May Takip na Ilaw
Ang paglutas sa suliraning ito ay hindi nangangahulugang mabubuhay tayo sa lubusang kadiliman. Ibig sabihin lamang nito ay mas maingat nating ginagamit ang ilaw.
Ang isa sa pinakamagandang kagamitan para sa madilim na bakuran ay ang may takip na ilaw. Ang karaniwang ilaw sa labas ay madalas na nakatutok sa gilid at itaas, kaya diretso nitong tinatamaan ang mga puno. Ang may takip na ilaw ay may matigas na takip na metal o plastik sa itaas. Itinutulak ng takip na ito ang lahat ng ilaw pababa sa lupa kung saan talaga kailangan ng mga tao na makakita.
Pinipigilan ng takip na ito ang ilaw na umakyat sa kalangitan sa gabi. Pinapanatili nitong madilim ang mga bahagi ng iyong bakuran. Kapag gumagamit ang mga kapitbahay ng mga ilaw na may takip, ang liwanag ay nananatili sa daanan sa halip na kumalat sa mga halamanan. Nagbibigay ito sa mga lokal na kulisip ng pagkakataong maipadala ang kanilang mga kislap nang walang sagabal.
Pag-uugnay sa Madilim na Langit at mga Mapa ng Alitaptap
Kapag tiningnan mo ang mapa ng Alitaptap, makikita mo kung saan nakakaligtas ang mga alitaptap sa kabila ng pag-unlad ng tao. Sa mga lugar tulad ng Blumenau sa Brazil, kung saan may nakakita ng Lychnacris flabellata, o sa Bindow-Süd sa Germany, kung saan may nagtala ng European Glow-worm, pinapayagan pa rin ng kalagayan doon ang mga kulisip na ito na mabuhay.
Sa tuwing pinapatay ng isang kapitbahay ang hindi kinakailangang ilaw sa beranda, nagiging mas madilim ang gabi. Sa tuwing pinapalitan ng isang tao ang walang takip na bumbilya ng nakatutok na ilaw, nababawasan ang polusyon sa liwanag. Pinoprotektahan ng maliliit na gawaing ito ang mga madilim na espasyo na kailangan ng mga alitaptap para sa kanilang pagliligawan. Sa pagtulong sa madilim na kalangitan, tinutulungan mo ring panatilihing maliwanag ang kislap ng mga alitaptap.