Tahimik ang tubig kapag humihigop ito sa lupa. Sa isang mainit na araw ng tag-lagas, ang mga naipong tubig-ulan ay sumisipsip sa damuhan at lumalalim hanggang sa mga ugat. Para sa atin, ang natutuyong tubig ay putik lang na nawawala. Pero para sa isang maliit na kulisap na nabubuhay sa dilim ng lupa, ang pagkawala ng basa ay nagbabago ng lahat. Sa buong mundo, ang mga taong mahilig manood ng kumikislap na mga salagubang ay nagtatala ng kanilang mga nakikita sa mga mapa tulad ng Alitaptap. Napapansin nila kung saan lumalabas ang mga kidlat ng ilaw at kung saan natahimik ang mga bukid. Sa mga lugar tulad ng Borjomi Municipality sa Georgia at Trégueux sa France, napansin ng mga tagapagmasid ang European Glow-worm na nagpapahinga sa mga basang lugar. Kapag nawala ang mga basang lugar na iyon, nahaharap ang mga kulisap sa isang mahirap na katotohanan. Kailangan ng mga alitaptap ang kahalumigmigan hindi lamang bilang mga adult na lumilipad sa mainit na hangin, kundi pati na rin sa mahabang buwan na nabubuhay sila sa ilalim ng lupa bilang malambot na mga uod.
Buhay sa Ilalim ng Lupa
Bago kumislap ang isang alitaptap, ginugugol nito ang karamihan sa buhay nito nang nakatago. Ang isang uod ay medyo mukhang maliit na nakabaluti na gumagapang. Dahan-dahan itong gumagalaw sa lupa, sa ilalim ng mga nabubulok na troso, at sa ilalim ng mga basang tambak ng mga nahulog na dahon. Ang yugtong ito ay maaaring tumagal ng isang buong taon o mas matagal pa depende sa uri. Ang mga Winter Firefly na matatagpuan sa mga lugar tulad ng Ithaca, New York, at Highland County, Ohio, ay humaharap sa malamig na buwan sa pamamagitan ng pananatili malapit sa mga basang lugar kung saan nananatiling malambot ang lupa. Hinahanap nila ang isang bagay na napakaespesyal na kainin. Karamihan sa mga uod ng alitaptap ay mga mangangaso. Ang paborito nilang pagkain ay malambot na kuhol o slug.
Mahilig sa basa ang mga kuhol at slug. Kailangan nila ang basang hangin at basang lupa para makagalaw nang hindi natutuyo. Kung ang isang bahagi ng lupa ay nawalan ng tubig dahil may hinukay na kanal o pinatuyo ang isang basang lupa para sa pagtatayo, aalis o mamatay ang mga kuhol. Kung walang mga kuhol, walang makakain ang mga uod ng alitaptap. Hindi sila makakapangaso sa tuyo at maalikabok na lupa. Ang kawalan ng tubig ay sumisira sa kadena ng pagkain sa mismong ilalim nito. Kapag tinatakpan ng mga tao ng semento ang isang parang o nililinis ang lahat ng lumang nabubulok na kahoy sa bakuran, inaalis nila ang basa at ang mga taguan. Nagiging matigas at tuyo ang lupa. Hindi makahukay ang mga uod, hindi sila makahanap ng pagkain, at dahan-dahan silang nawawala bago pa man sila magkaroon ng mga pakpak.
Ang Nangyayari sa Buong Mundo
Kung titingnan mo ang mapa ng Alitaptap para sa Oktubre, makikita pumapasok ang mga ulat mula sa iba't ibang lugar. Sa Germany, natagpuan ng mga tagapagmasid ang European Glow-worm malapit sa mga lugar tulad ng Merzig at Birkenwerder. Sa Hong Kong, nagtatala ang mga tao ng mga nilalang tulad ng Pygoluciola qingyu at Pyrocoelia lunata. Ang bawat isa sa mga lugar na ito ay may sariling klima, ngunit lahat sila ay may iisang malaking hamon. Lumalaki ang mga lungsod bawat taon. Luminapad ang mga kalsada. Napupuno ng lupa ang mga basang lupa para maitayo ang mga bahay sa ibabaw. Kapag ang tubig ay naubos mula sa mga likas na lugar upang magbigay-puwang sa semento, nararamdaman ng mga lokal na kulisap ang sikip.
Sa ilang lugar, sinusubukang ayusin ng mga tao ang mga basang lugar sa pamamagitan ng paghuhukay ng malalim na mga tubo ng tubig. Gusto nilang pigilan ang mga bakuran at landas na maging maputik. Bagama't maganda ang tuyong daanan para sa mga sapatos na pantapak, mahirap ito para sa mga nilalang na umaasa sa basang lupa upang mabuhay. Kapag natuyo nang tuluyan ang mga itaas na patong ng lupa, hindi mapanatili ng maliliit na nilalang na nakatira doon ang pagiging basa ng kanilang katawan. Natutuyo sila at nawawala. Ito ang dahilan kung bakit ang pag-alam kung saan nakatira ang mga alitaptap ay tumutulong sa mga siyentipiko na maunawaan kung ano ang nangyayari sa ating mga lokal na ilog, kagubatan, at bakuran. Kapag nawala ang isang nakitang alitaptap mula sa mapa kung saan nakikita ng mga tao ang mga ningning bawat taon, madalas itong nangahulugan na labis nang nagbago ang tirahan doon.
Paano Ka Makatutulong sa Iyong Bakuran
Hindi mo kailangang maging isang propesyonal na siyentipiko para makatulong na protektahan ang mga tirahan ng alitaptap. Magsimula ka sa labas mismo ng iyong pintuan sa likod. Ang isa sa mga pinakamagandang gawin ay hayaang medyo mailap ang isang maliit na sulok ng iyong bakuran. Sa halip na isilid sa sako ang bawat nahulog na dahon, walisin ito sa isang tahimik na tambak sa ilalim ng puno o malapit sa bakod. Ang mga dahon ay humuhuli ng basa sa ilalim nila. Pinapanatili nilang malambot at basa ang lupa kahit na mainit ang araw. Ang basang patong na iyon ay eksaktong kailangan ng uod ng alitaptap at ng kinakain nitong kuhol para mabuhay.
Ang isa pang simpleng hakbang ay hayaan ang ilang troso o sanga na manatili kung saan sila nahuhulog. Ang lumang kahoy ay humuhawak ng tubig tulad ng espongha. Habang dahan-dahan itong nabubulok, lumilikha ito ng malamig at basang tahanan para sa lahat ng uri ng maliliit na nilalang sa gubat. Kung mayroon kang hose sa hardin, maaari mong diligan nang malalim ang ilang mga bulaklak o palumpong sa halip na wisikan nang bahagya ang buong damuhan araw-araw. Nakakatulong ang malalim na pagdidilig na maabot ng tubig ang lupa kung saan nakatira ang mga ugat at mga kulisap.
Pagtatala sa Mapa
Ang agham ng mamamayan ay umaasa sa mga ordinaryong tao na nagbibigay-pansin sa kung ano ang nangyarari sa kanilang mga kapitbahayan. Kapag nakakita ka ng kumikislap na kulisap o walang pakpak na uod na gumagapang sa damuhan, maaari mo itong itala sa isang nakabahaging mapa. Ang pagsusulat ng eksaktong petsa at lugar ay tumutulong sa mga mananaliksik na makita kung aling mga populasyon ang matatag at aling mga nasa panganib. Kung napansin mo na ang isang lumang basang bukid malapit sa iyong bahay ay biglang ginagawang paradahan, ang iyong mga tala at larawan ay magiging patunay ng kung ano ang dating nabubuhay doon.
Ang pagprotekta sa mga kulisap na ito ay tungkol sa pagpapanatiling malusog ng ating mga lokal na kapaligiran. Kapag iniligtas natin ang isang bahagi ng basang kagubatan, nag-iwan ng ilang dahon sa lupa, at huminto sa pagpapatuyo ng bawat munting tubig, nagbibigay-puwang tayo para sa isang nakatagong mundo. Nakukuha ng maliliit na mangangaso sa lupa ang kanilang pagkain, ligtas ang mga kuhol sa basang lupa, at ang susunod na henerasyon ng kumikislap na mga salagubang ay may pagkakataong lumaki at magningning sa gabi ng tag-init.